Bẫy lừa đảo livestream “cắt đá tìm ngọc”: Hơn 263 tỷ đồng chiếm đoạt và hàng chục nghìn nạn nhân
Vụ án quy mô lớn mở phiên xét xử tại tỉnh Quảng Ninh
Ngày 4-5/11, Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ninh chính thức mở phiên xét xử 32 bị can liên quan đến đường dây lừa đảo qua mạng với chiêu trò livestream “cắt đá tìm ngọc” xuyên biên giới. Tất cả các bị cáo đều bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội Lừa đảo chiếm đoạt tài sản, với tổng số tiền chiếm đoạt được xác định hơn 263,9 tỷ đồng, gây thiệt hại cho hơn 32.000 nạn nhân trên toàn quốc.
Theo cáo trạng, đường dây này hoạt động từ tháng 8/2024, do các đối tượng người Trung Quốc đứng sau. Nhóm đã tuyển dụng lao động Việt Nam ở khu vực biên giới Móng Cái, đưa sang thành phố Đông Hưng (Quảng Tây, Trung Quốc) làm việc tại các cơ sở văn phòng kín. Tại đây, họ lập hàng loạt trang Fanpage trên mạng xã hội với tên gọi đa dạng như “Phỉ thúy thiên bảo”, “Đá đến đổi vận”, “Đá ngọc thô”… để phát trực tiếp chương trình “cắt đá, đổ thạch” thu hút người xem tham gia đặt cược.
Phân công bài bản trong mỗi phòng livestream
Mỗi phòng livestream của nhóm được tổ chức theo quy trình chặt chẽ, với ít nhất 4 người tham gia phân công rõ ràng. Một người Trung Quốc đảm nhận vị trí vận hành máy cắt đá, trực tiếp thực hiện thao tác trên livestream. Ba người Việt Nam chia sẻ các vai trò: điều khiển luồng phát sóng, quản lý hàng loạt tài khoản ảo làm “dân gian”, và nhân viên tư vấn hướng dẫn người chơi tham gia.
Để tránh bị nhận dạng và lộ danh tính, góc quay camera chỉ hiển thị phần cánh tay và viên đá, không để lộ gương mặt bất kỳ thành viên nào. Trong quá trình phát sóng, các tài khoản ảo sẽ liên tục bình luận đặt câu hỏi về cách chơi, tự xác nhận đã tham gia và trúng thưởng, đồng thời tung các câu kích động như “cho tôi một phần”, “chơi đi kẻo lỡ” để tạo hiệu ứng đông người và thôi thúc người xem thật mất cảnh giác. Nhân viên tư vấn sẽ hướng dẫn nạn nhân chuyển tiền cược vào tài khoản chỉ định, tạo biên lai chuyển tiền giả phát trên livestream, đồng thời chặn ngay các bình luận tiêu cực hay lời phàn nàn của người đã bị lừa.
Đá giả tinh vi và chiêu trò xây dựng lòng tin từng bước
Để thực hiện chiêu trò, nhóm tội phạm đã chuẩn bị hai loại đá thô đường kính 5-10cm, được đúc từ bột đá và phủ lớp ngụy trang khó nhận biết bằng mắt thường. Loại thứ nhất là đá “không trúng”, chỉ được sơn lớp màu đen bên ngoài, bên trong hoàn toàn là đá trắng không có giá trị. Loại thứ hai là đá “giả trúng”, được nhuộm màu xanh ngọc ở lớp trong rồi phủ sơn đen bên ngoài, hoặc ghép giữa đá hoa trắng và thạch anh xử lý màu, để giả làm ngọc phỉ thúy, “Đế vương lục bảo” loại quý hiếm giá trị cao.
Nhóm thiết kế hệ thống vòng chơi nhiều cấp độ để từng bước xây dựng lòng tin với nạn nhân. Ở giai đoạn đầu, những người đặt cược số tiền nhỏ từ vài chục nghìn đồng, nếu cắt ra đá trắng (không trúng) sẽ được hoàn tiền ngay lập tức hoặc cam kết trả sau, tạo ấn tượng uy tín. Ngược lại, những ai đặt cược số tiền lớn từ vài triệu đến hàng chục triệu đồng sẽ gần như chắc chắn “không trúng”, số tiền được nhóm chiếm đoạt ngay.
Khi phát hiện nạn nhân có tiềm năng tài chính lớn, nhóm sẽ chủ động điều khiển để cắt ra viên đá xanh “trúng thưởng”, thông báo giá trị giải thưởng lên đến hàng trăm triệu đồng, thậm chí gửi ảnh chụp màn hình giao dịch chuyển tiền giả để kích thích ham muốn làm giàu nhanh của đối tượng.
Hàng loạt lý do gian dối vắt kiệt tài sản nạn nhân
Khi nạn nhân tin rằng mình đã trúng giải lớn, bộ phận chăm sóc khách hàng của nhóm sẽ chính thức “ra tay” với hàng loạt chiêu trò yêu cầu chuyển thêm tiền. Đầu tiên, họ yêu cầu người chơi trả trước các khoản thuế, phí chiếm từ 1% đến 10% tổng giá trị tiền thưởng, với lý do trả lương nhân viên, phí nhận thưởng, phí quy đổi tiền tệ Trung Quốc sang tiền Việt.
Sau khi nạn nhân đã chuyển khoản các khoản phí này, nhóm tiếp tục bịa ra nhiều lý do khác để gây khó khăn: thông báo chuyển tiền sai cú pháp, thiếu nội dung chuyển khoản, hoặc số tiền lớn cần xác minh danh tính nên phải đóng thêm phí bảo đảm. Quá trình này được kéo dài liên tục, thêm chồng thêm lớp các khoản phí hư cấu, cho đến khi nạn nhân cạn kiệt tài sản, không thể vay mượn thêm được nữa thì nhóm sẽ chặn mọi liên lạc và biến mất.
Dòng tiền được che giấu qua hàng nghìn tài khoản ngân hàng
Để tránh bị cơ quan chức năng truy vết, toàn bộ số tiền chiếm đoạt từ hơn 114.000 giao dịch được chuyển qua 25 tài khoản ngân hàng mở tại Việt Nam, sau đó tiếp tục được luân chuyển phân tán qua hơn 954 tài khoản ngân hàng khác để làm mờ dấu vết dòng tiền phạm pháp.
Theo lời khai của các bị can, họ đều là nhân viên được tuyển dụng, nhận lương cứng từ 15 đến 23 triệu đồng mỗi tháng, đồng thời hưởng hoa hồng 1-3% trên tổng doanh thu phòng livestream. Tất cả các bị cáo đều không biết rõ lai lịch và danh tính thật của người đứng đầu nhóm – các đối tượng người Trung Quốc đứng sau toàn bộ đường dây. Đến thời điểm hiện tại, cơ quan điều tra mới chỉ xác định được 279 trường hợp bị hại với tổng thiệt hại hơn 4 tỷ đồng, phần lớn nạn nhân vẫn chưa được thống kê đầy đủ.